9.SINIF

Anadolu Medeniyetleri

ANADOLU MEDENİYETLERİ

Hititler

  • Kızılırmak çevresinde Hattuşaş (Boğazköy) merkezli kurulmuştur.
  • Kuruluş aşamasındaki feodal yapısı ilerleyen süreçte merkezi devlet teşkilatlanmasına dönüşmüştür.
  • Teokratik- Monarşi sistemi doğrultusunda Kral tanrı adına ülkeyi yönetir.
  • Kral; Başrahip, Başyargıç ve Başkomutan ünvanlarına sahiptir.
  • Kraldan sonra devlet idaresinde en yetkili kişi Tavananna denilen kraliçedir.
  • Devlet işlerinde Krala danışmanlık yapan ve soylulardan oluşan Pankuş Meclisi vardır.
  • Çivi yazısı ve hiyeroglif yazısı kullanmışlardır.
  • Piyade ve süvarilerden oluşan güçlü bir orduya sahip olmuşlardır.
  • Çok tanrılı dine benimsemiş ve diğer medeniyetlerin tanrılarına da saygı duymuşlardır.
  • Tanrıların fazlalığı sebebi ile Anadolu bu süreçte bin tanrı ili olarak adlandırılmıştır.
  • Krallar tanrılara hesap vermek amacıyla gerçekleştirdiği tüm faaliyetleri tarafsız bir şekilde “anal” adı verilen yıllıklarda anlatmışlardır.
  • Hazırladıkları hukuk kuralları ile Medeni Kanunu temelini oluşturmuşlardır.
  • Kanunlarda; işlenen suçların cezaları ekseriyetle fidye tercih edilse de devlete isyan etmenin ve cinsel suçların cezası ölüm olmuştur.
  • Tarihte bilinen ilk yazılı antlaşma olan Kadeş Antlaşmasını Mısırlılar ile yapmışlardır.

Hititler kendilerinden önce Anadolu’da büyük uygarlık oluşturan Hattilerden kültür ve dini inanış olarak etkilemiştir.


Urartular

  • Hurriler tarafından Doğu Anadolu’da Tuşpa (Van) merkezli kurulmuştur.
  • Hititlere benzer şekilde Teokratik- Monarşi sistemi doğrultusunda Kral tanrı adına ülkeyi yönetmiştir.
  • Krallar yaptıkları işlerde tanrıları Haldi’ye karşı sorumludur.
  • Çok tanrılı din anlayışını benimsemişlerdir.
  • Ahiret inancına sahip oldukları için ölülerini inşa ettikleri mezar odalarına eşyaları ile birlikte defnetmişlerdir.
  • Tarımsal üretimi artırmak için su kanalları ve bentler yapmıştır.
  • Yer altı kaynakları bakımından zengin demir, gümüş ve bakır yataklarına sahiptir.
  • Taş işçiliğinde ve maden işleme konusunda gelişmişleridir.
  • Mimari alanda önemli kaleler surlar, saraylar ve tapınaklar inşa etmişlerdir. 

Lidyalılar

  • Gediz ve Küçük Menderes nehirleri arasında Sard merkezli kurulmuştur.
  • Sardest’ten başlayarak Ninova’ya kadar ulaşan Kral Yolu’nu etkin şekilde kullanarak ticaret alanında gelişerek zenginleşmişlerdir.
  • Düzenli bir askeri teşkilat yerine ücretli askerlik sistemine dayalı bir ordu kurmuşlardır.
  • Çok tanrılı din anlayışını benimsemişlerdir.
  • Pers saldırıları sonucu zayıflayarak yıkılmışlardır.
  • Dünya tarihinde madenî parayı ilk kez kullanarak takas usulü sona erdirmişlerdir.

İyonyalılar 

  • Akalar tarafından Batı Anadolu bölgesinde İzmir ve Büyük Menderes arasında kurulmuştur
  • Polis adını verdikleri şehir devletleri sistemi ile yönetilmişlerdir.
  • Efes, Milet, Foça önemli şehir devletleridir.
  • Monarşi “oligarşik” ve  “demokratik” yönetimler kurmuşlardır.
  • Deniz ticaretinde gelişerek Marmara, Akdeniz ve Karadeniz’de koloniler kurmuşlardır.
  • Çok tanrılı dini inanışı benimsemişlerdir.
  • Tanrılarını insan gibi düşünerek ölümsüz olduklarına inanmışlardır.
  • Fenike alfabesi örnek alarak kendilerine özgün uyarladıkları alfabeyi kullanmışlardır.
  • Özgür düşünce ortamının olması bilimsel ve sanatsal olarak ilerlemelerini ve önemli bilginler yetişmesini sağlamıştır.
  • Edebiyat alanında Homeros’un İlyada ve Odesa destanları önemlidir.
  • Saray ve tapınak mimarisinde gelişerek Artemis, Hera ve Apollon tapınakları inşaa etmişlerdir.

 Frigler

  • Ankara yakınlarındaki Gordion merkezli kurulmuştur.
  • Temel geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır.
  • Tarıma verdikleri önem doğrultusunda hazırladıkları kanunlarda sert kurallar koymuşlardır. (Bir öküz kesen veya sabankıranın ölümle cezalandırılması)
  • Çok tanrılı dini inanışa sahiptiler.
  • En büyük tanrıları Bereket Tanrısı Kibeledir
  • Dokumacılıkta gelişmişler, Tapates denilen halı-kilimleri ünlenmiştir.
  • Fabl türünün ilk kullanan medeniyet olmuşlardır.

Yasal Uyarı: Yayınlanan yazıların/içeriklerin tüm hakları “tarihbilgini.com” aittir.  Kaynak gösterilmeden  yazının/içeriğin tamamı yada bir kısmı kullanılamaz.

Daha Fazla Göster
Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.